Skip to main content

ΥΓΕΙΑ

Χαλάρωσε με τη δύναμη των ήχων της φύσης

Φόρεσε τα ακουστικά σου κι ετοιμάσου για το πιο απολαυστικό διάλειμμα



Μια βόλτα στο δάσος - ή ακόμα και μια μηχανή ήχου που παίζει ηχογραφήσεις από τη φύση - μπορεί να επηρεάσει τον καρδιακό ρυθμό και να αλλάξει τις συνδέσεις στον εγκέφαλο, λένε οι ερευνητές.

Pixel

Έχεις βιώσει το αίσθημα της ηρεμίας που σε πλημμυρίζει όταν ακούς τον ήχος της θάλασσας ή τα πουλιά στο δάσος; Οι ερευνητές λένε ότι έχουν εντοπίσει μια επιστημονική εξήγηση για το γιατί οι ήχοι από τη φύση έχουν τόσο βελτιωτική κι ανακουφιστική επίδραση στην ψυχή μας: Σύμφωνα με μια νέα μελέτη, αλλάζουν φυσικά τις συνδέσεις στον εγκέφαλό μας, μειώνοντας το φυσικό ένστικτο μάχης ή πτήσης του σώματός μας.

Φυσικοί ήχοι και πράσινα περιβάλλοντα έχουν συνδεθεί με χαλάρωση και ευεξία για εκατοντάδες χρόνια, σαφώς. Αλλά η νέα έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Scientific Reports, είναι η πρώτη που χρησιμοποιεί σαρώσεις εγκεφάλου, παρακολούθηση καρδιακού ρυθμού και πειράματα συμπεριφοράς που υποδηλώνουν μια φυσιολογική αιτία για αυτά τα αποτελέσματα.

Για να διερευνήσουν τη σύνδεση μεταξύ του εγκεφάλου, του σώματος και του θορύβου στο παρασκήνιο, οι ερευνητές της Ιατρικής Σχολής Brighton και Sussex στην Αγγλία στρατολόγησαν 17 υγιείς ενήλικες για λήψη σαρώσεων λειτουργικής μαγνητικής τομογραφίας (fMRI), ενώ ακούνε μια σειρά από φυσικές εικόνες πέντε λεπτών και χειροποίητα περιβάλλοντα.

Κατά τη διάρκεια κάθε ηχητικού τοπίου, οι συμμετέχοντες πραγματοποίησαν επίσης μια εργασία για να μετρήσουν την προσοχή και τον χρόνο αντίδρασης. Οι καρδιακοί παλμοί τους παρακολουθήθηκαν επίσης, για να δείξουν αλλαγές στα αυτόνομα νευρικά τους συστήματα - το σύστημα οργάνων που εμπλέκονται σε ακούσιες διαδικασίες όπως αναπνοή, αρτηριακή πίεση, θερμοκρασία, μεταβολισμός και πέψη.

Όταν μελέτησαν τα αποτελέσματα του fMRI, οι ερευνητές παρατήρησαν ότι η δραστηριότητα στο δίκτυο προεπιλεγμένης λειτουργίας του εγκεφάλου - μια περιοχή που εμπλέκεται στην περιπλάνηση του μυαλού και σε κατάσταση «αφύπνισης» χωρίς εργασία - ποικίλλει ανάλογα με τους ήχους φόντου που παίζονται. Συγκεκριμένα, η ακρόαση τεχνητών ήχων συσχετίστηκε με μοτίβα προσοχής εστιασμένης προς τα μέσα, ενώ οι φυσικοί ήχοι προκάλεσαν περισσότερη εξωτερική εστίαση.

Η προσοχή που εστιάζεται προς τα μέσα μπορεί να περιλαμβάνει ανησυχία και αμφιβολία για πράγματα που είναι ειδικά για τον εαυτό του - μοτίβα που έχουν συνδεθεί με καταστάσεις που περιλαμβάνουν ψυχολογικό άγχος (συμπεριλαμβανομένης της κατάθλιψης, του άγχους και της διαταραχής μετατραυματικού στρες). Οι χρόνοι αντίδρασης των συμμετεχόντων ήταν πιο αργοί όταν άκουγαν τεχνητούς ήχους σε σύγκριση με τους φυσικούς. 

Ελαφρές διαφορές στον καρδιακό ρυθμό εντοπίστηκαν επίσης, υποδηλώνοντας μια μετατόπιση της απόκρισης του αυτόνομου νευρικού συστήματος του σώματος. Συνολικά, οι ήχοι της φύσης συσχετίστηκαν με μείωση της συμπαθητικής απόκρισης του σώματος (που προκαλεί αυτό το συναίσθημα «μάχης-ή-πτήσης») και αύξηση της παρασυμπαθητικής απόκρισης - αυτό που βοηθά το σώμα να χαλαρώσει και να λειτουργήσει σε κανονικές συνθήκες, και είναι μερικές φορές αναφέρεται ως η απόκριση «rest-digest».

Ωστόσο, αυτά τα αποτελέσματα δεν ήταν τα ίδια για όλους: Οι άνθρωποι που ξεκίνησαν τη μελέτη με τις υψηλότερες συμπαθητικές απαντήσεις (υποδηλώνουν υψηλά επίπεδα στρες) κατέγραψαν τα μεγαλύτερα οφέλη χαλάρωσης από τα κλιπ της φύσης. Οι άνθρωποι που ξεκίνησαν με χαμηλά επίπεδα συμπαθητικής απόκρισης, από την άλλη πλευρά, είχαν στην πραγματικότητα μια μικρή αύξηση όταν ακούγανε φυσικούς ή τεχνητούς ήχους.

Η επικεφαλής συγγραφέας Cassandra Gould van Praag, PhD, ερευνητής στο Πανεπιστήμιο του Sussex, λέει ότι τα ευρήματα της μελέτης μπορεί να έχουν πραγματικές επιπτώσεις - ειδικά για άτομα με υψηλά επίπεδα στρες. «Σίγουρα θα συνιστούσα μια βόλτα σε ένα φυσικό περιβάλλον σε οποιονδήποτε, είτε αυτή τη στιγμή αισθάνεται εκνευρισμένος είτε όχι. Ακόμη και λίγα λεπτά διαφυγής θα μπορούσαν να είναι ωφέλιμα».

Η Gould van Praag λέει ότι η έρευνα την ενέπνευσε να βγει σε εξωτερικούς χώρους για να κάνει διαλείμματα μέσα στη μέρα της ή να ακούσει φυσικούς ήχους χρησιμοποιώντας μια εφαρμογή καθ 'όλη τη διάρκεια της εργάσιμης ημέρας της. «Βρήκα πραγματικά χρήσιμα τα ληφθέντα κομμάτια για εκείνες τις στιγμές που δεν μπορούσα να ξεφύγω από το γραφείο μου», τονίζει.

Για να σε βοηθήσουμε να βρεις τους ήχους που σε ηρεμούν έχουμε εμπλουτίσει το άρθρο με μερικά χρήσιμα Links – δοκίμασε πρώτα αυτούς που ξέρεις ήδη ότι έχουν χαλαρωτική επίδραση πάνω σου, καθώς δεν έχουν όλοι οι ήχοι της φύσης το ίδιο ηρεμιστικό αποτέλεσμα ή άλλοι ήχοι σε βάζουν για ύπνο κι άλλοι επίσης σε κρατάνε συγκεντρωμένη…

Αν πάντως έχεις προτίμηση στους ήχους του δάσους, ένα site μάζεψε τους ήχους από όλα (ή σχεδόν όλα) τα δάση του πλανήτη – κοίταξε τον (διαδραστικό) χάρτη, διάλεξε σε ποια γωνιά του πλανήτη θες να βρεθείς, πάτησε πάνω και απόλαυσε ένα υπέροχο ακουστικό ταξίδι!

Διαβάστε επίσης

ΥΓΕΙΑ

4 «φυσιολογικές» καθημερινές συνήθειες που καταστρέφουν τον εγκέφαλο

Βλάπτεις την υγεία του εγκεφάλου σου καθημερινά με αυτές τις τέσσερις συνήθειες – καιρός να τις κόψεις!

ΥΓΕΙΑ

5 tips για να βουρτσίζεις τα δόντια σου με τον σωστό τρόπο

Τι πρέπει να κάνεις για τη στοματική σου υγιεινή

ΥΓΕΙΑ

7 τροφές που υποστηρίζουν την υγεία του εγκεφάλου

Με αφορμή τον μήνα ευαισθητοποίησης για την ψυχική υγεία βάζουμε στο πιάτο μας ό,τι μας ωφελεί περισσότερο

Προτεινόμενα

CELEBS

Μαρία Καβογιάννη: Η ηλικία, η «άγνωστη» προσωπική ζωή & το πρώτο επάγγελμα

Οι αξέχαστοι ρόλοι και η καθηλωτική ερμηνεία στο Maestro

FITNESS

Γιατί δεν πρέπει να το παρακάνεις με τα squats στη γυμναστική

Τα καθίσματα είναι μια πολύ σημαντική άσκηση, χρειάζεται όμως προσοχή ώστε να μην το παρακάνεις

CELEBS

Χρήστος Χατζηπαναγιώτης: «Εκτός από το έμφραγμα, έπαθα και δυο ανακοπές»

Σοκάρουν όσα αποκάλυψε για την περιπέτεια της υγείας του