Skip to main content

ΥΓΕΙΑ

Πώς κατάλαβα ότι είμαι εθισμένη στην κορτιζόλη- Και γιατί πρέπει να αναρωτηθείς και εσύ

Μιλάμε για μια από τις πιο ύπουλες διαταραχές που μπορεί να μας κάνει να μοιάζουμε με φρικαρίσμενους ανθρώπους στη δουλειά. Αλλά έχει καταστροφικές συνέπειες, τόσο ψυχικές όσο και σωματικές.


Λίνα Γριβογιάννη

Πιθανότατα έχεις αντιμετωπίσει και εσύ έναν υπερπαραγωγικό διευθυντή που απαντά σε email όλες τις ώρες της ημέρας και της νύχτας, παραλείπει γεύματα, κοιμάται λίγο και αποδίδει όπως κανένας άλλος υπό πίεση, πέφτοντας σε κατάθλιψη μόλις προσπαθήσει να επιβραδύνει. Ή μια μητέρα που κάνει πολλά πράγματα ταυτόχρονα και πηγαίνει συνεχώς από τη μία δουλειά στην άλλη και, μόλις βρει ελεύθερο χρόνο, αρχίζει να γυαλίζει μαχαιροπίρουνα επειδή, όπως λέει, το να κάθεται ακίνητη την αγχώνει χειρότερα. Ή μια φοιτήτρια που με κάποιο τρόπο καταφέρνει να κάνει πρακτική άσκηση, μαθήματα και εθελοντική εργασία και, παρά το γεγονός ότι υποφέρει από αϋπνία και ημικρανίες, αρνείται να επιβραδύνει επειδή φοβάται μήπως μείνει πίσω. Ή μια επιχειρηματία που εργάζεται δώδεκα ώρες την ημέρα επειδή «οι νεοσύστατες επιχειρήσεις είναι έτσι» και καταλήγει να ζει σε κατάσταση χρόνιας εξάντλησης επειδή δεν γνωρίζει άλλη ζωή εκτός από αυτήν.

Λοιπόν, όλοι οι παραπάνω για λόγους πέρα ​​από τον έλεγχό τους, υποφέρουν από εθισμό στην κορτιζόλη , μια ολοένα και πιο συχνή συνέπεια του χρόνιου στρες, που κάνει κακό στον οργανισμό μας. Ας εξετάζουμε λεπτομερώς τι είναι, τις ψυχικές και σωματικές συνέπειες που προκείπτουν και πώς να το ξεπεράσουμε.

Τι είναι ο εθισμός στην κορτιζόλη; Και πώς εκδηλώνεται;


Ο εθισμός στην κορτίζολη είναι μια δυσλειτουργική προσαρμογή σε μια κατάσταση στην οποία το σώμα μας βρίσκεται συνεχώς σε υψηλή επιπεδα εγρήγορσης, και είναι πάντα έτοιμος για μια αντίδραση «μάχης ή φυγής», μια κατάσταση υπερεπαγρύπνησης που μετατρέπεται σε ένα είδος ζώνης άνεσης. Συναισθηματικά, εκδηλώνεται με ένα μείγμα ευφορίας και αίσθησης καταβεβλημένου, σαν να πατάμε ταυτόχρονα το γκάζι και το φρένο , καθώς και με σημάδια ευερεθιστότητας όταν αντιμετωπίζουμε μικρές αποτυχίες.

Το παράδοξο είναι ότι, αρχικά, αυτή η εξάρτηση μπορεί να θεωρηθεί ως αποτελεσματικότητα, υψηλή παραγωγικότητα και αφοσίωση στο καθήκον, γι' αυτό και συχνά δε γίνεται αντιληπτή ως πρόβλημα. Υπό αυτές τις συνθήκες, η συγκέντρωση αυξάνεται, η απόδοση βελτιώνεται και κάθε αύξηση της κορτιζόλης οδηγεί στην απελευθέρωση ντοπαμίνης, κάνοντας το κοκτέιλ στρες να έχει την ικανοποίηση της ανταμοιβής. Με αυτόν τον τρόπο, αποκτούμε εσωτερική και εξωτερική επιβεβαίωση του μοντέλου εργασίας μας, επειδή οι γύρω μας χειροκροτούν τα επιτεύγματά μας, ανεξάρτητα από το τίμημα που πληρώνουμε για να τα πετύχουμε.

Ποιες είναι οι συνέπειες του εθισμού στην κορτιζόλη


Η επίδραση στην ψυχική υγεία βραχυπρόθεσμα, δείχνει ότι αυτός ο μηχανισμός μπορεί να μην προκαλέσει βλάβη, αλλά το πρόβλημα είναι ότι, μακροπρόθεσμα, αναπτύσσει μια μορφή εξοικείωσης με την κορτιζόλη , με αποτέλεσμα μεγαλύτερη πίεση για την παραγωγή περισσότερη από την εν λόγω ορμόνη και την επίτευξη υψηλότερης απόδοσης. Αυτό αναπόφευκτα έχει αρνητικές επιπτώσεις στο σώμα, ειδικά σε συναισθηματικό επίπεδο.

Το νευρικό μας σύστημα διατηρείται σε κατάσταση υπερεπαγρύπνησης ή ενεργοποιημένης συμπαθητικής λειτουργίας, η οποία αυξάνει την παραγωγή κορτιζόλης και αδρεναλίνης. Το σώμα μαθαίνει να λειτουργεί υπό στρες σαν να ήταν η φυσική του κατάσταση, με αποτέλεσμα, όταν προσπαθεί να σταματήσει, να εμφανίζεται το άγχος, η δυσφορία, η ανησυχία ή ακόμα και η ενοχή. Αυτό το είδος χημικής εξάρτησης από την απόδοση τροφοδοτεί τον φαύλο κύκλο του «όσο περισσότερα κάνω, τόσο περισσότερο αξίζω», που οδηγεί σε προοδευτική φθορά και απομάκρυνση από τον αληθινό μας εαυτό.

Οι επιπτώσεις στη σωματική κατάσταση

Ο εθισμός στην κορτιζόλη έχει και σωματικές επιπτώσεις. Όταν η κορτιζόλη ρέει μέσα από το σώμα μας, αφήνει το σημάδι της παντού τόσο σε επιδερμικό επίπεδο καθώς αφυδατώνει το δερματικό φραγμό, προάγοντας την απώλεια νερού και το σχηματισμό ρυτίδων. Σε μεταβολικό επίπεδο, ωστόσο, αυξάνει την ανάγκη μας για τροφή και οδηγεί στην αποθήκευση περίσσειας ενέργειας γύρω από τη μέση με τη μορφή κοιλιακού λίπους, δημιουργώντας την περίφημη «κοιλιά από κορτιζόλη»».

Πώς επηρεάζει τον εμμηνορροϊκό κύκλο

Επιπλέον, η εξάρτηση από την κορτιζόλη μπορεί να επηρεάσει τον κύκλο της έμμηνου ρύσεως αφού τα υψηλά επίπεδα αυτής της ορμόνης αναγκάζουν τον εγκέφαλο να στείλει στο σώμα το μήνυμα ότι δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για ωορρηξία, επιμηκύνοντας ή διακόπτοντας τον κύκλο. Η εξάρτηση από την κορτιζόλη μπορεί να οδηγήσει σε κατάθλιψη. Τα υψηλά επίπεδα κορτιζόλης τροφοδοτουν το άγχος και το άγχος μας στερεί τον ύπνο, κάτι που με τη σειρά του επιταχύνει την κατάθλιψη. Η κατάσταση αυτή δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο που θέτει σε κίνδυνο την ψυχική υγεία. Η επιστήμη το αποκαλεί «αλλόσταση» ή την ικανότητα του σώματος να διατηρεί τη σταθερότητα μέσω της αλλαγής.


Γιατί ο εθισμός στην κορτιζόλη επηρεάζει περισσότερο τις γυναίκες

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι ο εθισμός στην κορτιζόλη έχει μια συνιστώσα φύλου, καθώς είναι ένα πρόβλημα που επηρεάζει κυρίως τις γυναίκες, το οποίο, συνδέεται με το μεγαλύτερο «ψυχικό φορτίο» που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες. Η είσοδος των γυναικών στο εργατικό δυναμικό χωρίς καμία μείωση του οικιακού τους ρόλου - από τις δουλειές του σπιτιού μέχρι τη φροντίδα των παιδιών - έχει ουσιαστικά επιμηκύνει τη λίστα των ευθυνών τους, κάτι που αναπόφευκτα απαιτεί περισσότερους πόρους. Η κορτιζόλη βοηθά τις γυναίκες να είναι πιο παραγωγικές και να ανταποκρίνονται στις προσδοκίες της κοινωνίας από αυτές, ικανοποιώντας μια ανάγκη να κάνουν περισσότερα, να δίνουν περισσότερα, η οποία τροφοδοτείται περαιτέρω από την «κουλτούρα της προσπάθειας» και από ασυνείδητες, βαθιά ριζωμένες πεποιθήσεις.

Αυτή η ανάγκη εκδηλώνεται μέσω μοτίβων όπως η υπερβολική τελειομανία, η αυταπάρνηση, η τάση προς υπερπαραγωγικότητα και, στις πιο ακραίες περιπτώσεις, η δυσκολία να ξεκουραστούμε χωρίς να νιώθουμε ενοχές. Πίσω από αυτή τη συμπεριφορά, συχνά διαπιστώνουμε ότι κρύβουμε ανεπούλωτες πληγές, ειδικά εκείνες που σχετίζονται με την εγκατάλειψη ή την απόρριψη, αλλά ο εθισμός στην κορτιζόλη, όπως και κάθε άλλος, έχει να κάνει με το πώς σχετιζόμαστε με τον εαυτό μας, τους άλλους και τον κόσμο γενικότερα.

Πώς να ξεπεράσεις τον εθισμό στην κορτιζόλη

Ο εθισμός στην κορτιζόλη, όπως και κάθε άλλος εθισμός, μπορεί να αντιμετωπιστεί και να ξεπεραστεί. Η ψυχολογία μας διδάσκει ότι το νευρικό μας σύστημα μπορεί να μάθει ξανά πώς να είναι ήρεμο, αλλά αυτή η «επανεκπαίδευση» δεν είναι πάντα δυνατή δουλεύοντας μόνο στο μυαλό. Μερικές φορές το σώμα πρέπει επίσης να συμμετέχει ενεργά, μέσω πρακτικών που μπορούν να το «επανεκπαιδεύσουν» και να το εμποδίσουν να επιστρέψει σε παλιές συνήθειες. Εδώ είναι που η ευεξία χρησιμεύει ως θεραπευτική γέφυρα. Θεραπείες όπως το βαθύ μασάζ, η ρεφλεξολογία ή η λεμφική θεραπεία στέλνουν ένα σαφές μήνυμα στο νευρικό σύστημα, δηλαδή ότι «Δεν υπάρχει πια κίνδυνος».

agxos

Τεχνικές όπως το ρέικι , τα λουτρά, το σιάτσου ή ακόμα και πιο πρόσφατα εισαχθείσες θεραπείες όπως τα singing bowls μπορούν να βοηθήσουν στην αποκατάσταση της επίγνωσης του σώματος, η οποία είναι το κλειδί για την έξοδο από μια χρόνια κατάσταση μάχης ή φυγής. Ο καθοδηγούμενος διαλογισμός και η ενσυνειδητότητα στην κίνηση είναι επίσης ισχυρά εργαλεία επειδή ενεργοποιούν το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα που είναι υπεύθυνο για την ηρεμία, την επιδιόρθωση και την ισορροπία. Θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι είναι δυνατό να ξεπεράσουμε τον εθισμό στην κορτιζόλη χωρίς να παραιτηθούμε από τη δουλειά μας ή να εγκαταλείψουμε τη φροντίδα των παιδιών μας. Ο στόχος δεν είναι να ξεφύγουμε από την πραγματική ζωή, αλλά να δημιουργήσουμε «χώρους» που μας φέρνουν ηρεμία μέσα σε αυτή. Το σώμα δεν χρειάζεται μια τέλεια ζωή, απλώς τη γνώση ότι μπορεί να κάνει διαλείμματα.

Διαβάστε επίσης

ΥΓΕΙΑ

Το viral «mocktail της κορτιζόλης» που μειώνει το στρες (και είναι νόστιμο)

Το ρόφημα που μειώνει το άγχος, αν και από μόνο του δεν αρκεί.

ΥΓΕΙΑ

Μια νέα μελέτη εστιάζει στην υγιή γήρανση και με κάνει να δω αλλιώς την υγεία μου

Μια νέα έρευνα δείχνει πώς η βιολογική γήρανση επηρεάζει την υγεία σου και τον κίνδυνο ασθενειών, ειδικά στις νεότερες γενιές.

ΥΓΕΙΑ

Θες να ζήσεις περισσότερο; Κάνε οδοντικό νήμα

Πώς συνδέεται η στοματική υγεία με τη μακροζωία;

Προτεινόμενα

ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ

Ζώδια εβδομάδας 19 έως 26/7/26

Η επικοινωνία σας θα αρχίσει να καλυτερεύει και η ψυχολογία σας θα ανεβαίνει σταδιακά.

CELEBS

Το ιδιαίτερο fashion style της Kristen Bell που έχει γενέθλια

Πώς να υιοθετήσετε το στυλ Kristen Bell με αυτές τις συμβουλές

ΤΑΞΙΔΙ

Σικελία: Τρεις εναλλακτικές προτάσεις για ένα υπέροχο τριήμερο

Στη Σικελία με αγάπη: Τρεις μέρες και τρεις επιλογές για να πάτε... και να ξαναπάτε  

Best of Network